[Giải đáp]: Bệnh đen mang trên tôm là gì? Điều trị ra sao?

Bệnh đen mang trên tôm là một trong những căn bệnh rất nhiều người nuôi tôm đau đầu. Bởi nó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hô hấp, sức đề kháng và tốc độ tăng trưởng của tôm. Nếu không xử lý kịp thời, bệnh có thể lan nhanh toàn ao, khiến tôm yếu, bỏ ăn và thiệt hại nặng về năng suất. Vậy bệnh này nguy hiểm như thế nào đến tôm? Cùng Khai Nhật tìm hiểu ngay bài viết bên dưới nhé!

Bệnh đen mang trên tôm là gì?

Bệnh đen mang trên tôm hay còn được gọi với cái tên dân dã hơn là bệnh “tôm bị đóng khói đèn”. Đây là tình trạng mang của tôm chuyển từ màu trắng hồng tự sang màu nâu đen, xám đen hay đen sạm. Bệnh xuất hiện trên cả tôm sú lẫn tôm thẻ chân trắng. Đây là một bệnh phổ biến nhất trong ao nuôi tôm vì nó xuất phát từ môi trường ao nuôi bị ô nhiễm hay có sự tấn công từ vi khuẩn – ký sinh trùng.

Mang là một bộ phận cực kỳ quan trọng của tôm. Chúng giúp tôm có thể hô hấp và lọc các chất có trong nước. Vì thế, khi bị mang đen, tôm sẽ khó thở, giảm sức đề kháng, bỏ ăn, chậm lớn hay chết lai rai. Nếu không được xử lý sớm, bệnh có thể lây lan toàn ao, gây thiệt hại lớn về kinh tế cho người nuôi.

Một số nguyên nhân gây ra bệnh đen mang trên tôm

Dưới đây là một số nguyên nhân gây ra bệnh tôm bị đóng khói đèn mà Khai Nhật tổng hợp lại được. Mời bà con cùng theo dõi ngay bên dưới.

Do vi khuẩn, ký sinh trùng, nấm bám vào mang

Khi mang tôm bị nhiễm vi khuẩn (chủ yếu là do vi khuẩn Vibrio) hay nhiễm nấm Fusarium cũng làm xuất hiện các sắc tố melanin trên mang tôm. Trong trường hợp tôm bị nhiễm nấm Fusarium, bà con có thể thấy các sợi nấm khi quan sát dưới kính hiển vi. Tôm gần trưởng thành và trưởng thành thường bị nhiễm nấm nặng hơn. Nhìn chung, tôm bị đen mang do nấm thường sẽ khó điều trị hơn.

Một số loại ký sinh trùng như động vật nguyên sinh (Lagenophrys), Paramoeba sp (trùng amip), sợi khuẩn (Leucothrix mucor),… Hiện nay, có một nghiên cứu đã phát hiện loại trùng amip mới gây ra bệnh đen mang trên tôm thẻ chân trắng là Paramoeba sp. Rất có thể tôm bị nhiễm loại trùng này do các yếu tố căng thẳng. Tỷ lệ chết ở tôm bị đen mang do nhiễm amip cao dẫn đến thiệt hại không hề nhỏ.

Xem thêm: Phân biệt vi khuẩn gram âm và gram dương trên tôm cách nào?

Do nước ao nuôi bị ô nhiễm, đáy ao nhiều chất hữu cơ

Khi nuôi tôm với mật độ cao, lượng oxy hòa tan trong nước không đủ, không thường xuyên thay nước hay ít vệ sinh đáy hồ. Lượng thức ăn dư thừa, xác tảo, chất thải hữu cơ trong quá trình tích tụ nuôi dưới đáy làm cho nước ao trở nên dơ hơn. Từ đó, các chất này sẽ bám trên mang tôm gây ra tình trạng khói đèn ở tôm. Ngoài ra, trong ao tồn tại các loại khí độc như NH3, NO2,… Nếu hàm lượng các chất này trong ao nuôi cao sẽ làm cho mang tôm bị rám đen. Từ đó tôm dễ bị bệnh đen mang hơn.

Kim loại nặng

Tôm sống trong điều kiện pH thấp, trong nước tồn tại  nhiều ion kim loại nặng như nhôm, sắt,… Các ion kim loại này sẽ kết tụ trên mang của tôm làm cho mang tôm chuyển màu đen.

Trong ao xuất hiện nhiều rong nhớt và tảo độc

Ao nuôi nhiều tảo, chúng sẽ dần bám vào cơ thể tôm đặc biệt là mang tôm. Sau một thời gian dài, các chất này sẽ tạo điều kiện cho các chất bẩn khác bám vào mang tôm, từ đó mang sẽ chuyển sang màu đen và gây bệnh mang đen trên tôm

Do thiếu dinh dưỡng

Môi trường nước thiếu tảo, thiếu vitamin C và các khoáng chất liên quan cũng là yếu tố dẫn đến việc bệnh đen mang trên tôm.

Một số dấu hiệu nhận biết tôm bị đen mang

Quan sát phần mang tôm

Đây là dấu hiệu đơn giản nhất khi tôm bị đen mang. Phần mang tôm đổi sang màu đen (nâu đen hay đen sậm). Khi kéo nhẹ nắp mang lên, bà con có thể thấy các sợi mang bị thâm lại. Ngoài ra mang có dấu hiệu bị tổn thương, dính bùn tảo hay mảng bám.

Tôm bơi yếu, nổi đầu, giảm khả năng bắt mồi

Khi tôm bị đen mang, bà con có thể thấy tôm có các dấu hiệu như:

• Bơi chậm, ít linh hoạt
• Thường xuyên bơi gần mặt nước để tìm oxy
• Nổi đầu vào sáng sớm hoặc chiều tối
• Giảm bắt mồi, ăn ít hơn bình thường

Tôm bị bệnh đen mang thường có tốc độ bắt mồi giảm rõ rệt. Chúng không còn nhạy cảm với mồi, dễ stress và nhạy cảm với sự thay đổi của môi trường.

Mang tôm có mùi hôi hoặc nhớt bất thường

Khi tôm bệnh ở mức quá nặng, cơ thể tôm sẽ xuất hiện các dấu hiệu như lớp nhớt dày, mùi hôi, tanh nặng. Ngoài ra bà con sẽ thấy phần bề mặt bị bám tảo, chất bẩn hay lớp màng đen. Điều này cho thấy tôm đã bị nhiễm vi khuẩn nặng hay do ao nuôi tôm có hàm lượng hữu cơ quá cao, tạo điều kiện cho mầm bệnh phát triển mạnh. Nếu không xử lý thì tôm sẽ dần yếu và chết rải rác.

Bài viết liên quan: Bệnh đóng rong trên tôm: Nguyên nhân, cách ngăn chặn và xử lý

Những tác hại của bệnh đen mang đối với tôm là gì?

Sau khi đã biết được những nguyên nhân và dấu hiệu của tôm bị bệnh đen mang. Nhiều bà con vẫn thắc mắc rằng căn bệnh này gây hại như thế nào đối với tôm. Vì thế, Khai Nhật đã tổng hợp lại các tác hại của bệnh này đối với tôm, Cùng Khai Nhật tìm hiểu ngay bên dưới đây nhé!

• Khi tôm bị đen mang, chức năng hô hấp của tôm bị giảm xuống. Từ đó, các chức năng như điều hòa áp suất thẩm thấu, bài tiết của tôm sẽ bị giảm sút. Từ đó, tôm sẽ hay bơi nổi đầu và bơi lờ đờ trên mặt nước.
• Tôm bị đen mang thường có chu kỳ lột xác khá ngắn. Điều này nhằm loại bỏ các lớp mang bị tổn thương của tôm. Tuy nhiên, nếu không có biện pháp xử lý kịp thời thì hiện tượng này sẽ tái lại một cách nhanh chóng.
• Khi mang tôm bị đen, lượng oxy cung cấp cho tôm sẽ không đủ, từ đó sức khỏe của tôm sẽ bị suy giảm do cơ thể tôm không nhận đủ oxy. Từ đó, tôm sẽ mất khả năng chống chọi bệnh tật và có thể dẫn đến tử vong.

Một số phương pháp điều trị bệnh đen mang trên tôm hiện nay

Xử lý môi trường ao nuôi

Khi xác định được tôm bị đen mang do chất lượng nước ao nuôi. Trước hết bà con cần tiến hành thay khoảng 30% lượng nước trong ao nuôi bằng lượng nước đã qua xử lý nhằm loại bỏ phần nước bị nhiễm tảo hay nhiều chất độc. Sau đó, bà con có thể tiến hành sử dụng Vôi, Đồng Sunfat, Oxy Già để có thể phân hủy chất hữu cơ và các chất độc có trong ao nuôi. Trong trường hợp ao nuôi bị nhiễm kim loại nặng, bà con có thể sử dụng PAC hoặc EDTA để tiến hành xử lý.

Lưu ý: Trong trường hợp bà con dùng Đồng Sunfat, bà con nên xem xét vì chúng có hiệu quả nhanh thật nhưng vẫn sẽ để lại dư lượng kim loại nặng – nguyên nhân làm tôm bị đen mang.

Sử dụng các sản phẩm hỗ trợ phòng ngừa

Đối với bệnh đen mang trên tôm do vi khuẩn hay nấm gây ra. Việc sử dụng các sản phẩm hỗ trợ là điều hoàn toàn cần thiết. Bà con có thể phòng ngừa như sau:

• Đối với bệnh gây ra do vi khuẩn, vi rút gây nên: Bà con có thể sử dụng các sản phẩm Protectol GA 50 CN, BCK, Iodine,… để diệt khuẩn.
• Đối với bệnh đen mang do nấm, bà con có thể sử dụng Bronopol để tiến hành điều trị

Lưu ý: Trước khi tiến hành điều trị, bà con nên tiến hành bổ sung Vitamin C và Khoáng chất trước khoảng 3 tiếng nhằm tăng cường sức đề kháng cho tôm trước khi tiến hành điều trị. Việc điều trị cần được giám sát bởi các chuyên gia, bác sĩ, kỹ sư có kinh nghiệm. Điều này nhằm việc mang lại hiệu quả tốt nhất và tránh được các rủi ro không đáng có.

Dùng các sản phẩm để có thể giảm lượng chất thải hữu cơ có trong ao

Sau khi đã tiến hành điều trị bệnh đen mang trên tôm. Bà con có thể sử dụng các sản phẩm hay chế phẩm sinh học để có thể khắc phục tình trạng lượng chất thải hữu cơ tồn đọng trong ao làm tôm dễ bị nhiễm bệnh.  Bà con có thể sử dụng các sản phẩm như men vi sinh, men xử lý nước ao nuôi, các sản phẩm xử lý ao để làm giảm chất hữu cơ và các nồng độ của chúng có trong ao nuôi. Từ đó giúp cho bệnh đen mang trên tôm không còn xuất hiện nữa.

Một số biện pháp phòng ngừa tôm bị đen mang đơn giản, hiệu quả

Giữ mật độ tôm trong ao nuôi vừa phải

Mật độ nuôi tôm quá dày khiến cho tôm bị thiếu oxy, quạt nước hoạt động không đủ lực. Từ đó các chất thải hữu cơ tồn đọng bên trong ao. Điều này tạo điều kiện cho nấm, ký sinh trùng và vi khuẩn phát triển một cách nhanh chóng. Bà con cần duy trì mật độ nuôi vừa phải, đảm bảo hệ thống tạo oxy cho tôm hoạt động tốt để oxy phân tán đều. Tôm từ đó khỏe mạnh hơn, hạn chế tối đa nguy cơ mắc bệnh đen mang.

Quản lý chất lượng nước định kỳ

Chất lượng nước là yếu tố then chốt để giúp tôm luôn khỏe mạnh. Bà con cần kiểm tra các thông số nước như pH, độ mặn, độ kiềm, nhiệt độ hằng ngày. Kiểm tra vệ sinh đáy định kỳ nhằm loại bỏ mầm bệnh và các chất hữu cơ. Nếu phát hiện nước có dấu hiệu bị ô nhiễm bà con nên tiến hành thay 1 phần nước ngay. Việc duy trì các thông số nước ổn định không chỉ giúp cho tôm phòng tránh việc bị bệnh khói đèn. Chúng còn giúp cho tôm luôn khỏe mạnh

Kiểm soát lượng tảo, khoáng chất có trong ao

Tảo là một phần không thể thiếu ở trong ao. Tuy nhiên nếu tảo phát triển quá mức sẽ sinh ra khí độc, giảm lượng oxy vào ban đêm và làm tăng nguy cơ tôm bị bệnh đen mang. Chính vì thế, bà con nên:

• Duy trì màu nước ổn định, không để tảo bùng phát.
• Bổ sung khoáng chất để cân bằng môi trường nước.
• Sử dụng vi sinh để phân hủy chất hữu cơ – nguồn thức ăn chính của tảo.

Bổ sung thực đơn đầy đủ, cho ăn đúng liều, đúng cữ

Thức ăn dư thừa là một trong những nguyên nhân lớn gây ô nhiễm ao nuôi và gây bệnh đen mang trên tôm. Vì thế, bà con cần cho tôm ăn liều lượng phù hợp theo từng giai đoạn. Bổ sung thêm Vitamin C, khoáng chất, men tiêu hóa nhằm tăng sức đề kháng cho tôm. Đặc biệt, tuyệt đối không cho tôm ăn khi trời mưa hay khi nước ao bị ô nhiễm để tránh làm cho tôm bị bệnh.

Vệ sinh, xử lý nước ao nuôi khi thả tôm giống

Việc vệ sinh ao nuôi trước mỗi vụ nuôi trồng mới là điều hoàn toàn cần thiết. Bà con cần tháo cạn nước ao, cải tạo và tiến hành vệ sinh diệt khuẩn ao nuôi. Sau đó, bà con tiến hành phơi đáy để diệt hết toàn bộ ký sinh trùng, vi khuẩn còn lại. Dọn sạch phần bùn đáy cũ, tiến hành bơm nước mới, tiến hành xử lý nước ao nuôi bằng khoáng, vi sinh,… Kiểm tra các thông số nước trước khi tiến hành thả giống. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng ngay từ đầu sẽ giảm nguy cơ mắc bệnh của tôm bị đen mang xuống mức thấp nhất.

Tăng cường hệ miễn dịch cho tôm

Một hệ miễn dịch khỏe mạnh giúp tôm có thể chống lại vi khuẩn, nấm, ký sinh trùng,… Bà con nên tiến hành bổ sung đầy đủ khoáng chất, men tiêu hóa. Cần tạt Vitamin C định kỳ để tăng cường hệ miễn dịch. Duy trì môi trường nước sạch để tôm luôn khỏe mạnh. Tôm có hệ miễn dịch tốt sẽ ít bị stress, phục hồi nhanh và có khả năng chống lại bệnh tật tự nhiên.

Câu hỏi thường gặp

Bệnh đen mang trên tôm có nguy hiểm không?

Bệnh đen mang trên tôm cực rất nguy hiểm nếu không được xử lý kịp thời. Mang là cơ quan hô hấp và lọc các chất trong nước. Vì thế, một khi mang bị tổn thương tôm sẽ:

• Khó thở, giảm khả năng hoạt động của tôm
• Suy giảm khả năng bắt mồi
• Yếu dẫn đến chết lai rai
• Dễ bị mắc thêm nhiều bệnh khác như đỏ thân, mềm vỏ, đốm trắng,…

Ngoài ra, tôm bị mang bệnh có nguy cơ lây lan ra toàn ao. bệnh không gây ra chết hàng loạt ngay lập tức, nhưng nếu kéo dài thì hậu quả cực kỳ nghiêm trọng.

Tôm bị đen mang có ăn được không?

Tôm bị mang đen vẫn có thể ăn được. Lý do là vì bệnh thường tập trung tại mang của tôm. Tuy nhiên, phần chất lượng thịt của tôm sẽ không ngon, bị bở. Lưu ý:

• Cần thu hoạch ngay khi tôm bệnh còn sống.
• Bắt buộc nấu thật chín kỹ trước khi ăn, tuyệt đối không được ăn sống
• Trong trường hợp tôm bị nhiễm bệnh do kim loại nặng. Bà con tuyệt đối không được ăn hay sử dụng làm thực phẩm.

Trong thương mại, tôm bị bệnh mang đen hay tôm bị bệnh nói chung thường có giá bán rất rẻ, giá giảm mạnh hơn so với tôm có chất lượng đạt chuẩn. Vì thế, bà con cần lưu ý trong quá trình mua để tránh chọn phải những chú tôm bị bệnh nhé!

Vì sao ao nuôi tôm sạch vẫn xuất hiện bệnh đen mang

Bà con nhìn thấy bằng mắt thường nước ao nuôi trông rất sạch tuy nhiên tình trạng bệnh vẫn xuất hiện. Lý do là vì:

• Đáy ao vẫn còn nhiều chất hữu cơ, chất thải tích tụ lâu ngày.
• Tảo phát triển quá mức, tảo tàn giải phóng độc tố làm tôm bệnh
• Khí độc tồn tại trong ao, tăng cao vào buổi đêm
• Vi khuẩn Vibrio tồn tại trong nước, phát triển mạnh khi tôm yếu.
• Sự thay đổi nhiệt độ hoặc pH khiến tôm stress, giảm đề kháng.
• Mật độ nuôi dày, oxy không đủ dù nước nhìn trong.

Vì thế, chỉ nhìn bằng mắt thường thì nước ao trong thôi là chưa sạch. Bà con cần phải kiểm tra thêm thông số để có thể đảm bảo được chính xác chất lượng nước.

Hiện nay có sản phẩm nào trị được bệnh đen mang an toàn, hiệu quả hay không?

Hiện nay có rất nhiều sản phẩm có thể điều trị bệnh đen mang trên tôm hiệu quả có thể kể đến như:

• Trường hợp tôm bị đen mang do vi khuẩn, virus, vi sinh vật: Bà con có thể sử dụng các sản phẩm như Aqualisan, Protectol, BCK,….
• Trường hợp tôm bị đen mang do nấm: Bà con có thể sử dụng Bronopol,… để điều trị
• Trường hợp do chất lượng nước ao: Các sản phẩm như Oxy Già, EDTA, PAC, Đồng Sunfat,… có thể sử dụng

Tuy nhiên, để có thể đạt được hiệu quả điều trị tốt nhất. Bà con cần phải tham khảo ý kiến từ các kỹ sư, bác sĩ hay những người có kinh nghiệm ngay nhé!

Khai Nhật –  Địa chỉ cung cấp sản phẩm hỗ trợ điều trị bệnh đen mang trên tôm uy tín, chất lượng

Nếu bà con đang phân vân không biết nên chọn nơi nào để mua thì bà con có thể liên hệ ngay với Khai Nhật. Chúng tôi là đơn vị cung cấp các giải pháp xử lý nước và thức ăn cho thủy sản. Các sản phẩm tại Khai Nhật luôn có giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, giấy an toàn hóa chất, CO – CQ,… Ngoài ra, Khai Nhật còn sở hữu đội ngũ tư vấn giàu kinh nghiệm có thể tư vấn cho bà con một cách kỹ lưỡng nhất. Vì thế, bà con hoàn toàn có thể yên tâm khi mua hàng tại Khai Nhật. Nếu bà con đang cần mua các sản phẩm điều trị bệnh đen mang trên tôm thì bà con có thể liên hệ ngay với chúng tôi qua Hotline: 0965.025.702 để được hỗ trợ kịp thời ngay nhé

Lý do bà con nên mua hàng tại Khai Nhật:

• Đầy đủ mã lưu hành
• Nhập khẩu trực tiếp từ nhà sản xuất
• Chất lượng vượt trội
• Giá thành cạnh tranh
• Chính sách hỗ trợ đặc biệt cho trại giống và đại lý